Madde 355 – (Değişik : 30/12/2004-5281/15 md.)
Damga Vergisi ödenmemiş
veya noksan ödenmiş kâğıtları, vergi ve cezası tahsil edilmeden tasdik eden
veya örneklerini çıkarıp veren noterler adına her kâğıt için tahsil edilmeyen
Damga Vergisi üzerinden maktu vergilerde % 50, nispî vergilerde % 10 oranında
özel usulsüzlük cezası kesilir. Ancak, bu madde kapsamında kesilecek özel
usulsüzlük cezaları her bir kâğıt için 40 (70,00 TL) Türk lirasından az
olamaz.[125][126]
Bilgi vermekten
çekinenler ile 107/A, 152/A, 153/A, mükerrer 242, 256, 257, mükerrer 257 nci
madde ve Gelir Vergisi Kanununun 98/A maddesi hükmüne uymayanlar için ceza:[127][128][129][130][131]
Mükerrer Madde 355 – (Ek: 30/12/1980-2365/80 md; Değişik:
22/7/1998-4369/13 md.)
Bu
Kanunun 86,148,149,150, mükerrer 242, 256 ve
257 nci maddelerinde yer alan zorunluluklar ile mükerrer 257 nci maddesi ve
Gelir Vergisi Kanununun 98/A maddesi uyarınca getirilen zorunluluklara uymayan
(Kamu idare ve müesseselerinde bilgi verme görevini yerine getirmeyen
yöneticiler dahil);[132]
1.
Birinci sınıf tüccarlar ile serbest meslek erbabı hakkında 20.000 (35.000
TL) Türk Lirası,
2.
İkinci sınıf tüccarlar, defter tutan çiftçiler ile kazancı basıt usulde tespit
edilenler hakkında 10.000 (17.000 TL) Türk Lirası,
3.
Yukarıdaki bentlerde yazılı bulunanlar dışında kalanlar hakkında 5.000 (8.700
TL) Türk Lirası,
Özel usulsüzlük cezası
kesilir. (Ek cümle: 21/3/2018-7103/13 md.) Bu Kanunun 107/A
maddesi uyarınca getirilen zorunluluklara uymayanlardan, bu fıkranın (1)
numaralı bendinde yer alanlara 1.000 (12.000 TL) Türk lirası, (2)
numaralı bendinde yer alanlara 500 (6.000 TL) Türk lirası, (3) numaralı
bendinde yer alanlara 250 (3.000 TL) Türk lirası özel usulsüzlük cezası
kesilir. (Ek cümle:1/7/2022-7417/28 md.) (Değişik
cümle:28/7/2024-7524/13 md.) Mükerrer 257 nci maddenin birinci
fıkrasının (7) numaralı bendi ile getirilen zorunluluklara uymayanlar ile aynı
bent kapsamında bildirilmesi gereken alım, satım, kiralama, ilan ve reklama
ilişkin bilgileri bildirmeyen, eksik veya yanıltıcı bildirimde bulunanlara,
bildirilmeyen, eksik veya yanıltıcı bildirilen her bir alım, satım, kiralama,
ilan ve reklama konu mal ve hizmete ilişkin bilgi ve diğer yükümlülükler için
(1), (2) ve (3) numaralı bentler uyarınca özel usulsüzlük cezası kesilir, bu
şekilde kesilen özel usulsüzlük cezası her bir bildirim için 10 milyon (17.000.000
TL) Türk lirasından fazla olamaz. (Ek
cümle:29/4/2021-7318/3 md.) Mükerrer 257 nci maddenin birinci fıkrasının (8) ve (10) numaralı
bentleri uyarınca getirilen zorunluluklara uymayanlara, (1) numaralı bentte yer
alan tutarın 10 katından az ve 10 milyon (17.000.000 TL) Türk lirasından
fazla olmamak üzere, bir önceki hesap dönemine ait brüt satışlar toplamının
binde 3’ü tutarında özel usulsüzlük cezası kesilir. (Ek
cümle:1/7/2022-7417/28 md.) 152/A maddesi veya mükerrer 257 nci maddenin
birinci fıkrasının (9) numaralı bendi ile getirilen zorunluluklara uymayanlara
(1) numaralı bentte yer alan özel usulsüzlük cezasının 3 katı uygulanır.[133]
Bu
hükmün uygulanması için, bilgi ve ibraz ödevinin yerine getirilmesiyle ilgili
olarak yapılacak tebliğlerde bilginin verilmesi için tayin olunan sürede cevap
verilmemesi, eksik veya yanıltıcı bilgi verilmesi veya defter ve belge ibrazı
için tayin olunan süre ile defter ve belgelerin süresinde ibraz edilmemesi
durumunda haklarında Kanunun ceza hükümlerinin uygulanması cihetine
gidileceğinin ilgililere yazılı olarak bildirilmesi şarttır. (Ek cümle:
16/6/2009-5904/22 md.) Ancak, bu ödevlerin yerine getirilmesine ilişkin
usul ve esasların Maliye Bakanlığınca yapılan düzenleyici idari işlemlerle
duyurulması halinde, ilgililere ayrıca yazılı olarak bildirilme şartı aranmaz.
Özel usulsüzlük cezası
kesilmesine rağmen mecburiyetleri yerine getirmeyenlere yeniden süre verilerek
bu mecburiyetleri yerine getirmeleri tebliğ olunur. Verilen sürede bu
mecburiyetlerin yerine getirilmemesi halinde yukarıda yazılı özel usulsüzlük
cezaları bir kat artırılarak uygulanır.
(Ek fıkra:
16/7/2004-5228/10 md.) Tahsilat ve ödemelerini banka, benzeri finans kurumları veya posta
idarelerince düzenlenen belgelerle tevsik etme zorunluluğuna uymayanların her
birine, her bir işlem için bu maddeye göre uygulanan cezalardan az olmamak
üzere işleme konu tutarın % 10’u nispetinde özel usulsüzlük cezası kesilir. Bu
şekilde ceza kesilenler hakkında üçüncü fıkra hükmü uygulanmaz. (Ek cümle:
23/7/2010-6009/12 md.) Ancak, bu fıkra uyarınca
bir takvim yılı içinde kesilecek özel usulsüzlük cezasının toplamı 20 milyon (35.000.000
TL) Türk lirasını geçemez. (Ek cümle:28/7/2024-7524/13 md.) Tevsik
zorunluluğuna aykırı bir şekilde ödeme yapanların, durumu ödemeyi takip eden
beş iş günü içerisinde kendiliğinden idareye bildirmesi halinde, ödemede
bulunan adına bu fıkra uyarınca özel usulsüzlük cezası kesilmez.
(Ek
fıkra:28/7/2024-7524/13 md.) Mal teslimi veya hizmet ifalarına ilişkin tahsilatların,
banka ve benzeri finans kurumları, ödeme kuruluşları veya Posta ve Telgraf
Teşkilatı Anonim Şirketi aracılığıyla başkalarının adı ve/veya hesabı
kullanılarak yapılması durumunda, her bir işlem için bu maddeye göre uygulanan
cezalardan az olmamak üzere işleme konu tutarın % 10’u nispetinde, mal teslimi
veya hizmet ifasını yapanlar ile adına ve/veya hesabına ödeme yapılanlara
ayrı ayrı özel usulsüzlük cezası kesilir. Bu şekilde ceza kesilen
mükellefler hakkında üçüncü fıkra hükmü uygulanmaz. Ancak, bu fıkra uyarınca
bir takvim yılı içinde kesilecek özel usulsüzlük cezasının toplamı 20 milyon (35.000.000 TL) Türk lirasını
geçemez.
(Ek
fıkra:28/7/2024-7524/13 md.) 23/2/2006 tarihli ve 5464 sayılı
Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu uyarınca izin verilen durumlar hariç
olmak üzere kredi kartı, banka kartı, ön ödemeli kart, karekod, elektronik
cüzdan ve benzeri ödeme araçları kullanılmak suretiyle gerçekleştirilen
tahsilatların, kendi mükellefiyeti adına kayıtlı olmayan ödeme sistemleri veya
cihazları aracılığıyla yapılması durumunda, tahsilatı yapan mükelleflere ve
kendi adına kayıtlı olan bu sistemleri veya cihazları kullandıranlara
ayrı ayrı her bir işlem için bu maddeye göre tatbik olunan özel
usulsüzlük cezasının üç katı uygulanır. Şu kadar ki, bu fıkra uyarınca bir
takvim yılı içinde kesilecek özel usulsüzlük cezasının toplamı 20 milyon (35.000.000 TL) Türk lirasını
geçemez.
(Ek
fıkra:28/7/2024-7524/13 md.) 153/A maddesinin üçüncü ve müteakip
fıkraları uyarınca istenilen teminatın süresinde verilmemesi veya
tamamlanmaması halinde mezkûr fıkralar kapsamında verilmesi veya tamamlanması
gereken teminat tutarı kadar, teminatı vermeyenler veya tamamlamayanlar adına
özel usulsüzlük cezası kesilir. Bu ceza hakkında, Kanunun 376 ncı maddesi
ile uzlaşma hükümleri uygulanmaz.
(Ek
fıkra: 3/7/2005-5398/23 md.) Elektronik ortamda beyanname verilmesi
mecburiyetine uyulmaması halinde kesilmesi gereken özel usûlsüzlük cezası,
beyannamenin kanuni süresinin sonundan başlayarak elektronik ortamda 30 gün
içinde verilmesi halinde 1/10 oranında, bu sürenin dolmasını takip eden 30 gün
içinde verilmesi halinde ise 1/5 oranında uygulanır.[134]
(Ek fıkra:
16/6/2009-5904/22 md.) (Ek cümle:15/7/2016-6728/21 md.) Elektronik ortamda bildirim veya form
verilmesi mecburiyetine uyulmaması hâlinde kesilmesi gereken özel usulsüzlük
cezası, bildirim veya formların belirlenen sürelerin sonundan başlayarak
elektronik ortamda 3 gün içinde verilmesi halinde 1/10 oranında uygulanır. Elektronik
ortamda verilme zorunluluğu getirilen bildirim veya formlara ilişkin olarak
süresinden sonra düzeltme amacıyla verilen bildirim ve formların, belirlenen
sürelerin sonundan itibaren 10 gün içinde verilmesi halinde özel usulsüzlük
cezası kesilmez, takip eden 15 gün içinde verilmesi halinde ise kesilmesi
gereken özel usulsüzlük cezası 1/5 oranında uygulanır.134
(Ek fıkra:
16/6/2009-5904/22 md.) Elektronik ortamda beyanname ile bildirim ve form verme mecburiyetine
uymayanlara bu maddeye göre ceza kesilmesi halinde, 352 nci maddenin birinci
derece usulsüzlüklerle ilgili (1) numaralı bendi ile ikinci derece
usulsüzlüklerle ilgili (7) numaralı bendi uyarınca ayrıca ceza kesilmez.
(Ek fıkra:
18/5/2017-7020/8 md.) Gelir Vergisi Kanununun 98/A maddesi uyarınca verilmesi gereken beyanname
ile ilgili olarak bu maddeye veya 352 nci maddeye göre ceza kesilmesini
gerektiren fiillerin, aynı zamanda 5510 sayılı Kanun uyarınca idari para cezası
kesilmesini gerektirmesi durumunda aynı fiillerden dolayı bu madde ve 352 nci
madde uyarınca ayrıca ceza kesilmez.
(Ek
fıkra:28/7/2024-7524/13 md.) Ödeme kaydedici cihaz üreticisi veya ithalatçıları ile bu
cihazlara ilişkin hizmet veren güvenli servis sağlayıcıları, bankalar,
elektronik para kuruluşları, ödeme kuruluşları, şarj ağı işletme lisansı
sahipleri ve elektronik defter, belge ve kayıtların oluşturulması, imzalanması,
iletilmesi ve saklanması hususlarından herhangi biri için hizmet verme
konusunda yetkilendirilenler ile sipariş, satış, muhasebe, stok takip ve
benzeri programları kullandıran, teslim eden veya satan mükelleflerden; bu
Kanunun 149 uncu, mükerrer 242 nci ve mükerrer
257 nci maddeleri uyarınca vergi güvenliğini sağlamak amacıyla,
Hazine ve Maliye Bakanlığınca nitelikleri belirlenip onaylanan ve kullanma
yükümlülüğü getirilen elektrikli, elektronik, manyetik ve benzeri cihazlar ve
sistemler haricindeki cihaz ve sistemleri veya kullanmaması gereken elektrikli,
elektronik, manyetik ve benzeri cihazlar ve sistemleri mükelleflere
kullandıran, teslim eden veya satanlara, Hazine ve Maliye Bakanlığınca
belirlenen usul ve esaslara göre bu cihaz ve sistemlerle entegre veya
bağlantılı olarak çalışması gereken program, cihaz veya sistemleri gerekli
entegrasyonu veya bağlantıyı yapmadan kullandıran, teslim eden veya satanlara,
Hazine ve Maliye Bakanlığı veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarına bu cihaz ve
sistemler tarafından aktarılması gereken belge, bilgi ve verilerin
aktarılmasını sağlayacak sistemleri kurmayan veya 359 uncu maddenin (ç) ve (d)
bendi kapsamına girenler hariç olmak üzere bu sistemlerin gerçeğe uygun olmayan
şekilde belge, bilgi ve veri aktarmasına sebebiyet verenler ile elektronik
defter, belge ve kayıtların oluşturulması, imzalanması, iletilmesi ve
saklanması ile bunlara ilişkin sistem ve yazılım gereksinimleri hususlarında
Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenen usul ve esaslara aykırı
davrananlara her bir tespit için ayrı ayrı olmak üzere birinci
fıkranın (1) numaralı bendinde yer alan özel usulsüzlük cezasının on katı
tutarında özel usulsüzlük cezası kesilir. Ancak bu fıkra uyarınca bir takvim
yılı içinde kesilecek özel usulsüzlük cezasının toplamı 20 milyon (35.000.000
TL) Türk lirasını geçemez. Bu fıkraya göre ceza kesilmesini gerektiren
fiillerin, aynı zamanda 6/12/1984 tarihli ve 3100 sayılı Katma Değer
Vergisi Mükelleflerinin Ödeme Kaydedici Cihazları Kullanmaları Mecburiyeti
Hakkında Kanun uyarınca usulsüzlük veya özel usulsüzlük cezası kesilmesini
gerektirmesi durumunda aynı fiillerden dolayı 3100 sayılı Kanun uyarınca ayrıca
ceza kesilmez.
(Ek
fıkra:28/7/2024-7524/13 md.) Tek bir fiilin bu maddede yer alan birden fazla özel
usulsüzlük cezası kesilmesini gerektirmesi halinde bu cezalardan en ağırı
kesilir.