Madde 5 – Bu
Kanunda geçen terimlerden bazıları aşağıda tanımlanmıştır.
Nazım
İmar Planı; (Değişik: 29/11/2018-7153/10 md.) varsa bölge planlarının mekâna
ilişkin genel ilkelerine ve varsa çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır
haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi
parçalarının; genel kullanış biçimlerini, yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklüklerini,
nüfus yoğunlukları ve eşiklerini, ulaşım sistemlerini göstermek ve uygulama imar
planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, plan hükümleri ve raporuyla
beraber bütün olan plandır.
Uygulama
İmar Planı; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş
olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını,
bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına
esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plandır.
Yerleşme
Alanı; imar planı sınırı içindeki yerleşik ve gelişme alanlarının tümüdür.
İmar
Adası; imar planındaki esaslara göre meydana gelen adadır.
(Ek tanım:5/12/2024-7534/4
md.) İmar
Hakkı Aktarımı; 1/1000 ölçekli uygulama imar planının bulunduğu, arazi ve arsa
düzenlemesi yapılmış ya da yapılması mümkün olmayan alanlarda, parselin
tamamının ya da bir kısmının umumi ve kamu hizmet alanlarında kalması sebebiyle
parsel üzerinde özel mülkiyete konu yapılaşma hakkının verilememesi durumunda,
verilemeyen emsale esas inşaat hakkının başka parsel ya da parsellere imar
planı kararı ile taşınması işlemidir.
İmar
Parseli; İmar adaları içerisindeki kadastro parsellerinin İmar Kanunu, İmar Planı
ve yönetmelik esaslarına göre düzenlenmiş şeklidir.
Kadastro
Adası; kadastro yapıldığı zaman var olan adadır.
Kadastro
Parseli; kadastro yapıldığı zaman kadastro adaları içinde bulunan mülkiyeti tescilli
parseldir.
Yapı;
karada ve suda, daimi veya muvakkat, resmi ve hususi yeraltı ve yerüstü inşaatı
ile bunların ilave, değişiklik ve tamirlerini içine alan sabit ve müteharrik tesislerdir.
Bina;
kendi başına kullanılabilen, üstü örtülü ve insanların içine girebilecekleri ve
insanların oturma, çalışma, eğlenme veya dinlenmelerine veya ibadet etmelerine yarıyan,
hayvanların ve eşyaların korunmasına yarayan yapılardır.
(Ek: 14/4/2016-6704/7 md.) Su yolu; imar planı kararıyla yapay olarak
oluşturulan ve deniz araçlarıyla ulaşımın sağlandığı su geçididir.
İlgili
idare; belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediye, dışında valiliktir.
Bakanlık;
Bayındırlık ve İskan Bakanlığıdır.
Mücavir
Alan; imar mevzuatı bakımından belediyelerin kontrol ve mesuliyeti altına verilmiş
olan alanlardır.
Çevre
düzeni planı; (Değişik: 29/11/2018-7153/10 md.) varsa mekânsal strateji planlarının
hedef ve stratejilerine uygun olarak yerleşim, gelişme alanları ve sektörlere ilişkin
alt ölçek planlarını yönlendiren genel arazi kullanım kararları çerçevesinde ilke
ve kriterleri belirleyen, bölge, havza veya il bütününde hazırlanan, plan hükümleri
ve raporuyla bir bütün olan plandır.
(Ek
: 26/4/1989 - 3542/1 md.) Fen adamları; yapı, elektrik tesisatı,
sıhhi tesisat ve ısıtma, makine, harita-kadastro ve benzeri alanlarda mesleki ve
teknik öğrenim veren en az lise dengi okullardan mezun olmuş veya lise mezunu olup,
bir öğretim yılı süreyle bakanlıkların açmış olduğu kursları başarıyla tamamlamış
olanlar ile 3308 sayılı Çıraklık ve Meslek Eğitimi Kanununa göre ustalık belgesine
sahip olan elemanlardır.
(Ek: 29/11/2018-7153/10
md.) Mekânsal Strateji
Planı; ekonomik, sosyal politikalar ve çevre politikaları ile stratejilerini mekânla
ilişkilendirerek fiziki gelişmeyi ve sektörel kararları yönlendiren, ülke bütününde
ve gerekli görülen bölgelerde hazırlanan, raporu ile bütün olan plandır.
Ayrıca,
bu Kanunda adı geçen diğer tanımlar Bakanlıkça hazırlanacak yönetmelikte tarif edilir.
İKİNCİ BÖLÜM
İmar Planları ile İlgili Esaslar
Mekânsal planlama kademeleri: