GEÇİCİ MADDE 4- (Değişik: 17/4/2008-5754/68 md.)
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla 8/6/1949 tarihli
ve 5434 sayılı Kanuna göre; aylık, tazminat, harp malûllüğü zammı, diğer ödemeler
ve yardımlar ile 8/2/2006 tarihli ve 5454 sayılı Kanunun 1 inci maddesine göre ek
ödeme verilmekte olanlara, bu Kanunla yürürlükten kaldırılan hükümleri de dahil
5434 sayılı Kanunda kendileri için belirtilmiş olan şartları haiz oldukları müddetçe
bunların ödenmesine devam olunur. Ancak, 5 ilâ 10 yıl arasında fiili hizmet süresi
olan iştirakçilerden dolayı dul ve yetim aylığı almakta olanların, aylık ve diğer
ödemeleri, bu Kanunun 32 nci, 34 üncü ve 37 nci maddelerindeki şartları haiz oldukları
müddetçe devam edilir.
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce iştirakçiliği sona
erenlerden tahsis talebinde bulunacaklar ile bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten
önce 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre tahsis talebinde bulunanlardan işlemleri
devam edenler hakkında, bu Kanunla yürürlükten kaldırılan hükümleri de dahil 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre işlem yapılır.
5434 sayılı Kanuna göre iştirakçi olup bu Kanunun yürürlüğe girdiği
tarihten sonra bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi
olarak çalışmaya başlayanlardan vazife malûllüğü kapsamına girenler hakkında, bu
Kanunun 47 nci maddesinin birinci fıkrasına göre işlem yapılır. (Ek cümle: 4/7/2012-6353/85
md.) 5434 sayılı Kanunun
mülga hükümlerine göre vazife malullüğü aylığı bağlananlardan malullüklerinin sürekli
olduğuna Kurum Sağlık Kurulunca karar verilen iştirakçiler yine aynı Kanunun 40
ıncı maddesinde belirtilen yaş hadleri ile özel kanunlarındaki yaş hadlerini doldurduğu
tarihe kadar yeniden muayene edilmelerini Kurumdan isteyebilir.
Bu Kanunda aksine bir hüküm bulunmadığı takdirde; iştirakçi iken,
bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (c) bendi kapsamına alınanlar, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten
önce 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi olarak çalışmış olup bu Kanunun 4 üncü maddesinin
birinci fıkrasının (c) bendine tabi olarak yeniden çalışmaya başlayanlar ile bunların
dul ve yetimleri hakkında bu Kanunla yürürlükten kaldırılan hükümleri de dahil 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre işlem yapılır. (Ek cümle: 11/10/2011-KHK-666/5
md.) Bu fıkra kapsamına
girenlerden 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 10 uncu maddesi kapsamında
bulunanların emekli kesenekleri ile kurum karşılıklarının hesabında, işgal ettikleri
kadrolar için ilgili mevzuatında belirlenen unsurlar esas alınır.
Bu madde kapsamına girenlerin aylıklarının bağlanması, artırılması,
azaltılması, kesilmesi, yeniden bağlanması, toptan ödemeleri, ilgi devamı, ihya
ve borçlanmaları, diğer ödemeler ve yardımlar ile emeklilik ikramiyeleri hakkında
bu Kanunla yürürlükten kaldırılan hükümleri de dahil 5434 sayılı Kanun hükümlerine
göre işlem yapılır ve bu maddenin uygulanmasında mülga 2829 sayılı Kanun hükümleri
ayrıca dikkate alınır. (Ek cümle: 16/6/2010-5997/10 md.) (Değişik
cümle:9/1/2025-7538/13 md.) Ancak, bu Kanunun 4 üncü maddesinin dördüncü fıkrasının (d),
(e) ve (f) bentlerinde belirtilenlerden öğrenci olanların sigortalı
sayılmaları, yetim aylıklarının bağlanmamasını veya bağlanan yetim aylıklarının
kesilmesini gerektirmez. (Ek cümleler:9/1/2025-7538/13 md.) Bu madde
kapsamında aylık alan ya da hükmün yürürlüğe girdiği tarihten sonra aylığa hak
kazanacak erkek çocuklar için 5434 sayılı Kanunun mülga 74 üncü maddesinin
altıncı fıkrası hükümleri uygulanmaz. Bu fıkranın ikinci ve üçüncü cümlesi
hükümleri bu Kanunun geçici 18 inci maddesi kapsamındaki yetimler hakkında da
ilgisine göre uygulanır.
(Ek fıkra:12/6/2024-7517/41 md.) 5434 sayılı Kanunun mülga 39 uncu
maddesi kapsamında olup, özel kanunları gereğince kadrosuzluk nedeniyle
emekliye sevk edilenlere, yaş şartı aranmaksızın kadın ve erkek 25 hizmet yılını
tamamlaması halinde emekli aylığı bağlanır ve bağlanan aylıklar, anılan
maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde aranan yaş şartı tamamlanıncaya kadar,
ödenmesini takip eden iki ay içerisinde faturası karşılığında, bunları
çalıştıran kamu idarelerinden tahsil edilir.
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce 5434 sayılı Kanun hükümlerine
tabi olarak çalışmaya başlamış olup, çalışmaya başlamadan önce ilgili mevzuatına
göre alınmış ve en az % 40 oranında engelli olduklarını gösterir sağlık kurulu raporu
bulunanlar ile en az % 40 oranında doğuştan engelli olduklarını belgeleyenlerden
aylık talep tarihinde bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi
kapsamında sigortalı olanlara; en az 5400 gün uzun vadeli sigorta kolları primi
bildirilmiş ya da emekli keseneği ödenmiş olması kaydıyla, istekleri halinde bu
madde hükümleri esas alınarak yaşlılık aylığı bağlanır. Ancak çalışmaya başladıktan
sonra, Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmet sunucularının sağlık kurullarınca usulüne
uygun düzenlenecek raporlar ve dayanağı tıbbî belgelerin incelenmesi sonucu, Kurum
Sağlık Kurulunca çalışma gücündeki kayıp oranının;
a) %50 ilâ %59 arasında olduğu anlaşılan sigortalılar, en az 5760,
b) %40 ilâ %49 arasında olduğu anlaşılan sigortalılar, en az 6480,
gün uzun vadeli sigorta kolları primi bildirilmiş olması kaydıyla,
haklarında bu fıkra hükümleri uygulanır.[209]
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte kamu
idarelerinde hizmet akdi ile veya sözleşmeli olarak çalışanlardan; ilgili kanunları
gereği 5434 sayılı Kanun ile ilgilendirilenler aynı statüde çalışmaya devam ettikleri
sürece, bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine göre sigortalı
sayılırlar ve bunlar hakkında bu madde hükümleri uygulanır.
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce
iştirakçi olup, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla bu Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamına alınanların kesenek ve karşılıkları,
fiili hizmet zammı ve itibari hizmet süresi karşılıkları ile %100 artış farkları
hakkında 5434 sayılı Kanunun bu Kanunun yürürlüğe girmeden önceki hükümleri uyarınca
işlem yapılır. (Değişik ikinci cümle: 31/7/2008-5797/3 md.) Geçici 12 nci maddenin
ikinci fıkrası uyarınca kamu idarelerinin sağlık hizmetlerinin sağlanmasına ilişkin
görevlerinin Kurum tarafından devralındığı tarihten itibaren, kamu idarelerince
bu kapsamdaki sigortalılar için her ay emekli keseneklerine esas aylıklarının %12’si
oranında ayrıca genel sağlık sigortası primi ödenir. Bunlar
için Kanunun 81 inci maddesinin (h) fıkrası uyarınca ödenecek ek karşılıkların hesabında,
genel sağlık sigortası primi tutarları dikkate alınmaz.
5434 sayılı Kanuna göre ödenen aylıklar ile bu madde kapsamında
bağlanacak aylıklar, memur maaş katsayılarındaki artışlara göre yükseltilir. Ayrıca
5434 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra barem, teşkilat, kadro ve sair
kanunlar ile aynı rütbe, kadro ve sair kanunlarda yapılacak değişiklikler sonucunda
aylık tutarlarında meydana gelecek yükselmeler, aynı rütbe, kadro unvanı ve dereceden
bağlanmış bulunan emeklilik, malullük ve vazife malullük aylıkları ile dul ve yetim
aylıkları hakkında da uygulanır.
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte Polis Akademisi ile fakülte
ve yüksek okullarda Emniyet Genel Müdürlüğü hesabına okuyan veya kendi hesabına
okumakta iken Emniyet Genel Müdürlüğü hesabına okumaya devam eden öğrenciler ile
(İptal ibare: Anayasa Mahkemesi’nin 13/12/2022 tarihli ve E.:2021/35,
K.:2022/161 sayılı Kararı ile.) 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (c) bendi
kapsamında çalışmakta olanların, bahse konu okullarda geçen başarılı eğitim süreleri,
istekleri halinde; borçlanma talep tarihinde ilgisine
göre en az aylık alan polis veya komiser yardımcısının emekli keseneğine
esas unsurları üzerinden, bu sürelere ait sigortalı ve işveren hissesi priminin
tamamı borçlandırılmak suretiyle hizmetten sayılır. Bundan doğacak borç tutarının
tamamı borcun tebliğ edildiği tarihten itibaren iki yıl içinde kendileri tarafından
ödenir. Ayrıca, bu Kanunun yürürlüğe girmesinden önce üniversitelerin çeşitli fakülte,
yüksek okul veya meslek yüksek okullarında kendi hesabına öğrenim yaptıktan sonra
muvazzaf astsubay nasbedilenlerin sözü edilen okullarda geçen başarılı öğrenim süreleri
de istekleri halinde; borçlanma talep tarihinde en az aylık alan astsubay çavuşun
emekli keseneğine ait unsurlar üzerinden, bu fıkradaki esaslar dâhilinde borçlandırılarak
tahsil edilmek suretiyle hizmetten sayılır.
Bu Kanunun yürürlük tarihinden önce, seçimler
neticesinde belediye başkanı olarak görev yapmış olup, bu Kanunun yürürlük tarihinden
önce 5434 sayılı Kanunun bu Kanunla yürürlükten kaldırılan ek 68 inci maddesine
göre makam tazminatı ve buna bağlı olarak temsil veya görev tazminatı ödenenler
hariç olmak üzere, sosyal güvenlik kanunlarına göre emeklilik veya yaşlılık aylığı
almakta olanlardan; 5434 sayılı Kanunun bu Kanunla yürürlükten kaldırılan 39 uncu
maddesine göre aylık bağlanması şartlarını haiz olanlara, bu Kanunun yürürlük tarihinden
itibaren, bu kişilerden bu Kanunun yürürlük tarihi itibarıyla 5434 sayılı Kanunun
bu Kanunla yürürlükten kaldırılan 39 uncu maddesine göre aylık bağlanması şartlarını
haiz olmayanlara ise bu şartları haiz oldukları tarihten itibaren 5434 sayılı Kanunun
bu Kanunla yürürlükten kaldırılan ek 68 inci maddesinde belirtilen şartlar da dikkate
alınarak, emsali belediye başkanının almakta olduğu makam tazminatı ve buna bağlı
olarak temsil veya görev tazminatı tutarı, almakta oldukları emeklilik veya yaşlılık
aylıklarına ilâve edilmek suretiyle ödenir. Bu Kanunun yürürlük tarihinden önce
seçimler neticesinde belediye başkanı olarak görev yapmış olup, bu Kanuna göre sigortalı
iken yaşlılık aylığı bağlananlardan; 5434 sayılı Kanunun bu Kanunla yürürlükten
kaldırılan 39 uncu maddesine göre aylık bağlanması şartlarını haiz olanlara bu Kanunun
geçici 2 nci ve geçici 4 üncü maddeleri hükümleri de dikkate alınarak bu fıkrada
belirtilen şartlar dahilinde söz konusu tazminatlar aylıklarına ilâve edilmek suretiyle
ödenir. Bu Kanunun yürürlük tarihinden önce seçimler neticesinde belediye başkanı
olarak görev yapmış olanlardan ölenlerin bu Kanunun 32 nci maddesinde belirtilen
şartlara sahip olmaları halinde, 5434 sayılı Kanunun bu Kanunla yürürlükten kaldırılan
ek 68 inci maddesinde belirtilen şartlar da dikkate alınarak, hak sahiplerine bu
Kanunun 34 üncü, geçici 1 inci, geçici 2 nci ve geçici 4 üncü maddeleri hükümlerine
göre söz konusu tazminatlar bu Kanunun yürürlük tarihinden önce ölenler için bu
Kanunun yürürlük tarihinden itibaren, bu Kanunun yürürlük tarihinden sonra ölenler
için ise ölüm tarihinden itibaren ölüm aylıklarına eklenmek suretiyle ödenir. Bu
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce seçimler neticesinde belediye başkanı olarak
görev yapmış olanlardan; malullük aylığı almakta olanlar ile malullük aylığına hak
kazanacaklar 5434 sayılı Kanunun bu Kanunla yürürlükten kaldırılan 39 uncu maddesinde
belirtilen aylık bağlamaya ilişkin şartlar dikkate alınmaksızın yukarıda belirtilen
tazminat haklarından yararlandırılır. Bu fıkraya göre tazminat tutarları ödendikçe
Hazineden tahsil edilir.
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önceki dönemlere ait 5434 sayılı Kanundan kaynaklanan alacakların takip ve tahsil işlemleri 5434 sayılı Kanunun
bu Kanunla yürürlükten kaldırılan ilgili hükümlerine göre Kurumca sonuçlandırılır.
Ancak bunlardan bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce Maliye Bakanlığının ilgili
birimleri tarafından takip ve tahsil işlemleri başlatılmış olanların işlemleri bunlar
tarafından sonuçlandırılır.
Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamındaki
sigortalıların borçlandığı, ihya ettiği hizmetleri ile birlikte bu Kanuna göre aylığa
hak kazanmaları ve müracaat etmeleri halinde, paranın ödendiği tarihi takip eden
ay başından itibaren kendilerine aylık bağlanır. Ancak emeklilik ikramiyesi ödenmiş
süreler emeklilik ikramiyesinde nazara alınmaz.
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce ölen, ancak bu Kanunla
yürürlükten kaldırılan ilgili kanun hükümlerine göre ölüm aylığının bağlanabilmesi
için yeterli prim ödeme gün sayısı olmayan sigortalının hak sahiplerinin, prim ödeme
gün sayısı bakımından bu Kanun hükümlerine göre ölüm aylığına hak kazanması halinde,
müracaat tarihini takip eden aybaşından itibaren, bu Kanunla yürürlükten kaldırılan
5434 sayılı Kanun hükümlerine göre hesaplanacak aylıkları, bu Kanunun 32 nci, 34
üncü ve 37 nci maddelerine göre ödenir.
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce 5434 sayılı Kanuna
göre iştirakçi olup bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra bu Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrası kapsamında sigortalılığı bulunmayanların borçlandığı,
ihya ettiği hizmetleri ile birlikte bu Kanuna göre aylığa hak kazanmaları ve müracaat
etmeleri halinde, bu maddeye göre borçlandığı ve ihya ettiği hizmetlerine ait paranın
ödendiği tarihi takip eden ay başından itibaren kendilerine bu Kanunla yürürlükten
kaldırılan 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre hesaplanarak aylık bağlanır. Hak sahipleri
hakkında bu fıkra hükmü uygulanmak suretiyle aylığa hak kazandıklarında hesaplanan
aylıkları, bu Kanunun 32 nci, 34 üncü ve 37 nci maddelerine göre ödenir. Ancak bu
süreler emeklilik ikramiyesinde nazara alınmaz.
Kesenek veya toptan ödemeleri zamanaşımına uğramış olması nedeniyle
hizmetleri tasfiye edilmiş olanların, tasfiye edilmiş süreleri bu Kanuna göre birleştirilecek
hizmetlerden kabul edilir.
Personel mevzuatına göre almış oldukları
disiplin cezası sonucu 23/4/1999 tarihi ile 14/2/2005 tarihleri arasında memuriyetleri
sona erenlerden, 22/6/2006 tarihli ve 5525 sayılı Kanun uyarınca haklarında verilmiş
disiplin cezaları bütün sonuçları ile ortadan kaldırılanların, bu Kanunun yürürlük
tarihinden itibaren 30/6/2011 tarihine kadar Kuruma müracaatları halinde, görevlerinden
ayrıldıkları tarih ile göreve başladıkları tarih arasındaki prim veya kesenek ödenmemiş
süreleri, istekleri halinde, görevlerinden ayrıldıkları derece ve kademelerine prim
veya kesenek ödenmemiş veya borçlanmak istedikleri sürenin her üç yılına bir derece
ve her yılına bir kademe verilmek ve öğrenim durumları itibariyle 657 sayılı Devlet
Memurları Kanununun 36 ncı maddesindeki yükselebilecekleri dereceleri geçmemek üzere
tespit edilecek derece, kademe ve ek göstergeleri ile emekli keseneğine esas aylığın
hesabına ait tüm unsurların toplamının müracaat tarihinde yürürlükte olan katsayı
ile çarpımı sonucu bulunacak tutarlar esas alınarak, yine o tarihteki kesenek ve
karşılık oranları borçlandırılmak suretiyle hizmetten sayılır. Bundan doğacak borç
tutarının tamamı borcun tebliğ edildiği tarihten itibaren 31/12/2014 tarihine kadar
kendileri tarafından eşit taksitlerle veya defaten ödenir.[210]
(Ek fıkra: 4/7/2012-6353/85
md.) İç güvenlik veya
istihbarat görevi ifa eden kamu kurum ve kuruluşlarınca yerine getirilen uçuş veya
dalış hizmetleri sırasında, uçuşun havadaki ve yerdeki veya dalgıçlığın çeşitli
sebep ve tesiri ile malul olanlar ile hayatını kaybedenler hakkında 5434 sayılı Kanunun mülga 64 üncü maddesi hükümleri aynen uygulanır.
(Ek
fıkra:4/12/2025-7566/26 md.) 15 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi hariç 5434 sayılı Kanun hükümlerine
göre yapılan borçlanma tutarları ile 926 sayılı Kanunun geçici 32 nci maddesi
kapsamında Türk Silahlı Kuvvetlerinde geçmiş kabul edilen sürelere ait emekli
keseneği ve kurum karşılık tutarlarının hesaplanmasında kesenek ve karşılık
veya borçlanma oranı %45 olarak uygulanır.
Toptan ödeme ve ihya geçiş
hükümleri