MADDE 6- Bu Kanunun kısa ve uzun vadeli sigorta kolları hükümlerinin uygulanmasında;
a) İşverenin işyerinde ücretsiz
çalışan eşi,
b) Aynı konutta birlikte yaşayan
ve üçüncü derece dahil bu dereceye kadar hısımlar arasında ve aralarına dışardan
başka kimse katılmaksızın, yaşadıkları konut içinde yapılan işlerde çalışanlar,
c) (Değişik: 17/4/2008-5754/4
md.) Ev hizmetlerinde çalışanlar (Kanunun ek 9 uncu
maddesinin ikinci fıkrası kapsamında sigortalı olanlar ile ücretle aynı kişi yanında
ay içinde 10 gün ve daha fazla süreyle çalışanlar hariç),[12]
d) Askerlik
hizmetlerini er ve erbaş olarak yapmakta olanlar ile yedek subay ve yedek astsubay
okulu öğrencileri,[13]
e) (Değişik: 10/9/2014-6552/40
md.) Uluslararası sosyal güvenlik sözleşmeleri hükümleri saklı kalmak kaydıyla;
yabancı bir ülkede kurulu herhangi bir kuruluş tarafından ve o kuruluş adına ve
hesabına Türkiye’ye üç ayı geçmemek üzere bir iş için gönderilen ve yabancı ülkede
sosyal sigortaya tabi olduğunu belgeleyen kişiler ile Türkiye’de kendi adına ve
hesabına bağımsız çalışanlardan, yurt dışında ikamet eden ve o ülke sosyal güvenlik
mevzuatına tabi olanlar,
f) (…)[14]
yüksek okullarda fiilen normal eğitim süreleri içinde yapılan, tatbikî mahiyetteki
yapım ve üretim işlerinde çalışan öğrenciler,
g) Sağlık hizmet sunucuları
tarafından işe alıştırılmakta olan veya rehabilite edilen, hasta veya malûller,
h) (Değişik: 17/4/2008-5754/4
md.) 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c)
bentleri gereği sigortalı sayılması gerekenlerden 18 yaşını doldurmamış olanlar,
ı) Kamu idarelerinde ve Kanunun ek 5 inci maddesi kapsamında sayılanlar
hariç olmak üzere, tarım işlerinde veya orman işlerinde hizmet akdiyle süreksiz
işlerde çalışanlar ile tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlardan; tarımsal
faaliyette bulunan ve yıllık tarımsal faaliyet gelirlerinden, bu faaliyete ilişkin
masraflar düşüldükten sonra kalan tutarın aylık ortalamasının, bu Kanunda tanımlanan
prime esas günlük kazanç alt sınırının otuz katından az olduğunu belgeleyenler ile 65 yaşını dolduranlardan talepte bulunanlar,[15]
j) (Mülga: 17/4/2008-5754/4
md.)
k) (Değişik: 17/4/2008-5754/4
md.) Kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlardan
gelir vergisinden muaf olup, esnaf ve sanatkâr siciline kayıtlı olanlardan, aylık
faaliyet gelirlerinden bu faaliyetine ilişkin masraflar düşüldükten sonra kalan
tutarı, prime esas günlük kazanç alt sınırının otuz katından az olduğunu belgeleyenler,
l) Kamu idarelerinin dış temsilciliklerinde
istihdam edilen ve temsilciliğin bulunduğu ülkede sürekli ikamet izni veya bu devletin
vatandaşlığını da haiz bulunan Türk uyruklu sözleşmeli personelden, bulunduğu ülkenin
sosyal güvenlik kurumunda sigortalı olduğunu belgeleyenler ile kamu idarelerinin
dış temsilciliklerinde istihdam edilen sözleşmeli personelin uluslararası sosyal
güvenlik sözleşmeleri çerçevesinde ve temsilciliğin bulunduğu ülkenin ilgili mevzuatının zorunlu kıldığı hallerde, işverenleri
tarafından bulunulan ülkede sosyal sigorta kapsamında sigortalı yapılanlar,[16]
m) (Ek: 4/7/2012-6353/36
md.) Gençlik ve Spor Bakanlığı, Spor Genel Müdürlüğü, Türkiye Futbol Federasyonu,
bağımsız spor federasyonları tarafından yapılan her türlü gençlik ve spor faaliyetleri
ile bu faaliyetlerle ilgili kamp, eğitim ve hazırlık çalışmalarında süreklilik arz
etmeyecek şekilde görevlendirilenler,
n) (Ek fıkra:
29/1/2016-6663/23 md.) 30 uncu maddenin üçüncü fıkrasının (b) bendi kapsamında
olanlar hariç olmak üzere, yaşlılık aylığı almaktayken bu aylıkları kesilmeksizin
4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında çalışanlar,
4 üncü ve 5 inci maddelere
göre sigortalı sayılmaz.
(h) bendinin uygulanmasıyla
ilgili olarak, bir meslek veya sanat okulunu bitirenlerden, 22/11/2001 tarihli ve
4721 sayılı Türk Medenî Kanunu hükümlerine göre mahkemece ergin kılınmak suretiyle,
öğrenimleriyle ilgili görevlerde çalışanlar hakkında 18 yaşın bitirilmiş olması
şartı aranmaz.
Birinci
fıkranın (ı) bendinin uygulanmasında, Türkiye Ziraat Odaları Birliğinin görüşü alınır.
Bu maddenin uygulamasına ilişkin
usûl ve esaslar, Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.
Sigortalılığın başlangıcı