Boşanmada Ev Eşyalarının Paylaşımı Nasıl Yapılır?

Eşyayı kimin aldığı nasıl belirlenir?

TMK m.222 uyarınca belirli bir malın eşlerden birine ait olduğunu ileri süren kişi iddiasını ispatlamalıdır. Fatura, banka hareketi, kredi kartı ekstresi, teslim belgesi, düğün listesi, mesaj ve tanık anlatımı kullanılabilir. Faturanın yalnız bir eş adına olması önemli bir emaredir; ancak bedelin ortak gelirden ödendiği veya eşyanın diğer eşe bağışlandığı başka delillerle gösterilebilir.

Kimin olduğu ispatlanamayan ve eşlerin ortak kullanımında bulunan mallar, paylı mülkiyette kabul edilebilir. Bu karine, her eşyanın otomatik olarak yarı yarıya kesileceği anlamına gelmez. Eşyanın aynen kime bırakılacağı ve karşılığında hangi değerin hesaba katılacağı ayrıca kararlaştırılır.

Edinilmiş mal ile kişisel mal ayrımı

Eşler başka bir mal rejimi seçmemişse TMK m.202 gereği edinilmiş mallara katılma rejimi uygulanır. Evlilik sırasında çalışma karşılığı gelirle alınan eşyalar TMK m.219 kapsamında edinilmiş mal niteliği taşıyabilir. Evlilikten önce sahip olunan, miras kalan veya karşılıksız kazanılan eşya ise kural olarak kişisel maldır.

Bir eşin yalnız kişisel kullanımına yarayan kıyafet, mesleki araç veya özel hatıra da niteliğine göre kişisel mal sayılabilir. Buna karşılık salon takımı ya da buzdolabı gibi aile kullanımına alınmış eşyalar için satın alma kaynağı ve tarih önemlidir. Kişisel malın satışıyla alınan yeni eşya bakımından değer ikamesi savunulabilir.

Çeyiz eşyaları kime aittir?

Çeyiz denilen eşyalar için tek bir otomatik kural yoktur. Eşyanın kime bağışlandığı araştırılır. Gelinin ailesinin yalnız geline verdiği kişisel eşyalar ona ait olabilir; iki eşin ortak yaşamı için birlikte hediye edilen eşyalar farklı değerlendirilir. Çeyiz senedi, teslim listesi, fotoğraf, düğün videosu ve tanıklar ispatta kullanılabilir.

Ziynet eşyaları ev eşyalarıyla aynı değildir. Altın ve takıların aidiyeti, yerleşik içtihat ve somut olayın hediye iradesi dikkate alınarak ayrıca değerlendirilmelidir. Bu nedenle mobilya listesi ile ziynet talebini aynı kalem gibi sunmak hatalı olabilir.

Eşya evde bırakılmışsa ne yapılabilir?

Evden ayrılan eş, kendisine ait eşyaları almak için zor kullanmamalı ve konuta izinsiz girmemelidir. Eşyaların listesi hazırlanabilir; fotoğraf ve mevcut belgeler korunabilir. Taraflar teslim günü belirleyip tutanak düzenleyebilir. Uyuşmazlık varsa mülkiyet, iade veya bedel talebi mahkeme yoluyla ileri sürülebilir.

TMK m.226, her eşin diğer eşte bulunan mallarını geri alabilmesine imkân tanır. Ayni iade mümkün değilse eşyanın güncel veya tasfiye hesabına esas değeri tartışılabilir. Eşyanın satılması, gizlenmesi ya da zarar görmesi hâlinde tazminat ve ispat sorunları doğabilir.

Boşanma davasında mı, ayrı davada mı istenir?

Boşanma ile eşya ve mal rejimi taleplerinin konusu farklıdır. Kişisel eşyanın iadesi bazı durumlarda boşanma dosyasıyla bağlantılı yürütülebilse de mal rejimi tasfiyesi genellikle boşanma hükmünün kesinleşmesinden sonra sonuçlandırılır. TMK m.236’daki katılma alacağı, tek tek eşyaların fiziksel paylaşımından ziyade tasfiye sonunda hesaplanan parasal alacaktır.

Dilekçede her eşya mümkün olduğunca marka, model, yaklaşık alım tarihi ve değerle açıklanmalıdır. “Evdeki bütün eşyalar” biçimindeki belirsiz talep, incelemeyi güçleştirir. Aynı eşya için hem aynen iade hem tam bedel istenirken taleplerin birbirine alternatif olup olmadığı belirtilmelidir.

Uygulamada sağlıklı yol

Önce iki ayrı liste hazırlanması yararlıdır: aidiyeti tartışmasız eşyalar ve uyuşmazlık konusu eşyalar. Belgeler eşya bazında eşleştirilmeli, teslim edilecekler için fotoğraflı tutanak tutulmalıdır. Çocukların günlük yaşamı için gerekli eşyalar konusunda geçici kullanım çözümü düşünülmesi de çatışmayı azaltır.

Değer konusunda anlaşmazlık varsa eşyanın kullanılmış durumdaki rayiç bedeli araştırılabilir; sıfır ürün fiyatını doğrudan talep etmek her zaman doğru sonuç vermez. Bilirkişi, yaş, marka, kullanım ve yıpranmayı dikkate alabilir. Nakliye ve depolama giderlerinin kime ait olacağı da teslim protokolünde yazılmalıdır.

Eşyanın mevcut durumu teslim anında ayrıca kayda geçirilmelidir.

Boşanmada ev eşyalarının paylaşımı, mülkiyet ile mal rejiminin birbirinden ayrılmasıyla doğru çözülebilir. Her somut olayın satın alma kaynağı ve delilleri farklıdır. Bu içerik genel bilgilendirmedir.

Kaynak ve ayrıntılı bilgi: https://yekta.av.tr/bosanmada-ev-esyalarinin-paylasimi-nasil-yapilir/