Tek Celsede Boşanma Nasıl Olur? Şartları Nelerdir?

Anlaşmalı boşanmanın şartları

TMK m.166/3’e göre evliliğin en az bir yıl sürmüş olması gerekir. Eşler birlikte başvurmalı veya bir eşin açtığı davayı diğeri kabul etmelidir. Hâkim tarafları bizzat dinleyerek iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmeli; mali sonuçlar ile çocukların durumuna ilişkin düzenlemeyi uygun bulmalıdır.

Bir yıllık süre dolmadan hazırlanan protokol, anlaşmalı boşanma için yeterli olmaz. Taraflar çekişmeli sebebe dayalı dava açabilir; ancak sırf iki taraf boşanmak istiyor diye hâkim delilsiz biçimde aynı yöntemi uygulamaz.

Protokolde neler bulunmalıdır?

Nafaka, maddi ve manevi tazminat, velayet, çocukla kişisel ilişki, iştirak giderleri ve yargılama giderleri açık yazılmalıdır. Tarafların birbirinden talebi yoksa bunun kapsamı tereddüt bırakmayacak şekilde belirtilmelidir. Taşınmaz, araç, eşya veya ziynet hakkında hüküm kurulması isteniyorsa devir ve teslim koşulları icra edilebilir biçimde düzenlenmelidir.

“Bütün haklarımızı aldık” gibi belirsiz ifadeler ileride uyuşmazlık yaratabilir. Çocuğa ilişkin düzenleme tarafların anlaşmasına rağmen çocuğun üstün yararına aykırıysa hâkim değişiklik önerebilir. Değişiklik taraflarca kabul edilmezse anlaşmalı boşanma gerçekleşmeyebilir.

Taraflar duruşmaya gelmek zorunda mı?

Hâkim eşleri bizzat dinlemelidir. Vekil bulunması, tarafların serbest iradesinin doğrudan tespiti gereğini ortadan kaldırmaz. Yurt dışında veya sağlık nedeniyle katılım güçlüğü varsa görüntülü duruşma ve diğer usul imkânları mahkemenin değerlendirmesine bağlıdır; önceden başvuru yapılmalıdır.

Taraflardan biri duruşmada boşanmak istemediğini, protokolü kabul etmediğini veya baskıyla imzaladığını söylerse anlaşmalı boşanma koşulu ortadan kalkar. Dosyanın çekişmeli olarak sürüp sürmeyeceği usul işlemleriyle belirlenir.

İlk duruşmada neden sonuçlanmayabilir?

Eksik adres, tebligat sorunu, protokolde çelişki, evliliğin bir yılını doldurmaması, taraflardan birinin gelmemesi veya çocuğa ilişkin düzenlemenin uygun bulunmaması duruşmanın ertelenmesine yol açabilir. Taşınmaz bilgisi, nafaka başlangıcı ya da ödeme günü belirsizse hâkim açıklama isteyebilir.

Mahkemenin iş yoğunluğu duruşma gününü etkiler. “Aynı hafta kesin boşanma” veya kesin süre garantisi verilemez. İyi hazırlık, erteleme riskini azaltır fakat sonucu garanti etmez.

Karar ne zaman kesinleşir?

Duruşmada kısa karar açıklansa da gerekçeli karar daha sonra yazılır ve taraflara tebliğ edilir. Kanun yolu süresi dolmalı veya taraflar usulüne uygun biçimde kanun yolundan feragat etmelidir. Mahkeme kesinleşme şerhi düzenlediğinde boşanma nüfus kayıtlarına bildirilir.

Kesinleşmeden yeni evlilik yapılamaz. Soyadı, mal rejimi tasfiyesi ve bazı idari kayıtlar bakımından da kesinleşme tarihi önem taşır. E-Devlet kaydının hemen güncellenmemesi hâlinde mahkemenin bildirim süreci kontrol edilmelidir.

Çekişmeli dava sonradan anlaşmalı olabilir mi?

Evlilik bir yılı doldurmuşsa taraflar çekişmeli dava sürerken anlaşmaya varıp protokol sunabilir. Mahkeme TMK m.166/3 koşullarını denetleyerek dosyayı anlaşmalı olarak sonuçlandırabilir. Yine iki tarafın bizzat dinlenmesi ve protokolün uygun bulunması gerekir.

Sağlıklı hazırlık için kontrol listesi

Kimlik ve adres bilgileri, dava dilekçesi, imzalı protokol, çocukların güncel düzeni, ödeme tarihleri ve mal devri ayrıntıları kontrol edilmelidir. Taraflar duruşmada protokolü anladıklarını ve özgür iradeleriyle kabul ettiklerini açıklayabilmelidir.

Protokol hükmü uygulanmazsa ne olur?

Mahkemece uygun bulunan protokol hükme geçtiğinde ilam niteliği kazanır. Nafaka veya tazminat ödenmezse icra takibi; teslim ya da devir yükümlülüğü yerine getirilmezse hükmün içeriğine uygun hukuki yol gündeme gelebilir. Bu nedenle “daha sonra konuşuruz” türü belirsiz maddelerden kaçınılmalıdır.

Çocuğa ilişkin velayet ve kişisel ilişki düzeni kesinleşmiş olsa bile değişen koşullar ve çocuğun üstün yararı varsa yeniden düzenleme istenebilir. Eşlerin mali anlaşması ise irade sakatlığı, emredici hukuk veya yorum sorunları dışında bağlayıcı sonuç doğurur.

Duruşma öncesi son kontrol

Taraflar protokolü okumalı; kopyalarda farklı tutar veya tarih bulunmamalıdır. Adres, IBAN, plaka ve tapu bilgisi doğrulanmalıdır. Velayet, görüş günü ve ödeme gücü konularında tutarlı açıklama hazırlanmalıdır.

Taraflardan biri Türkçe bilmiyorsa tercüman ihtiyacı önceden bildirilmelidir. İşitme, görme veya hareket kısıtlılığı için erişilebilirlik talebi de duruşma gününden önce mahkemeye sunulabilir.

Tek celse ile hızlı boşanma aynı şey mi?

Bir duruşmada karar verilmesi, dosyanın aynı gün bitmesi demek değildir. Karar yazımı ve kesinleşme ayrıca zaman alır. Taşınma, çocuk teslimi veya yeni evlilik kesinleşmeye göre planlanmalıdır.

Tek celsede boşanma, eksiksiz anlaşma ve usul hazırlığıyla mümkün olabilir; ancak kesinleşme ayrı bir aşamadır. Her madde gelecekte uygulanabilir olacak açıklıkta yazılmalıdır. Bu içerik genel bilgilendirmedir.

Kaynak ve ayrıntılı bilgi: https://yekta.av.tr/tek-celsede-bosanma-nasil-olur-sartlari/